به گزارش پیمانه به نقل از ایران اکونومیست اين جهش يك باره سرمايه‌گذاري‌ در بازار مسكن از آنجايي قابل تامل است كه در ظاهر اتفاق خاصي به عنوان محرك طي ماه‌هاي اخير نيفتاده است و از همه مهم‌تر معمولا در مهرماه صدور پروانه‌ها به دليل ورود به فصل سرد سال نسبت به نيمه اول كاهش پيدا مي‌كند.

در مهرماه سال جاري ساخت 22 هزار و 700 واحد مسكوني در تهران آغاز شده در حالي كه اين رقم در 6 ماه اول سال 25 هزار واحد بوده است.

مينو رفيعي، كارشناس برجسته حوزه اقتصاد مسكن درباره چنين رشدي در صدور پروانه‌ها به دنياي اقتصاد گفت: به‌طور قطع سازنده‌ها چشم‌انداز روشن يا عامل جذابي در بازار مسكن ديده‌اند كه باعث شده بعد از يك‌سال و نيم ركود ساختماني، نبض ساخت‌وساز به حركت بيفتد.

رفيعي تصريح كرد: محرك اصلي در اين ميان مشخص نيست، اما طبق آمارهاي شهرداري مي‌توان اينگونه تحليل كرد كه موتور ساخت‌وساز روشن شده و اين يعني يك قدم از ركود مسكن فاصله گرفتن و به همين مقدار به رونق، نزديك شدن.

به گزارش دنياي اقتصاد در سال‌هاي گذشته معمولا صدور پروانه‌هاي ساختماني در اولين ماه از نيمه دوم سال كاهش پيدا مي‌كرد، اما امسال در حالي كه بازار مسكن در ركود قرار دارد و به‌صورت طبيعي حجم ساخت‌وساز نيز بايد در مهرماه همچنان روند كاهشي را طي مي‌كرد، آمارها روايت ديگري را حكايت مي‌كنند.

در 6 ماه اول سال جاري 4 هزار و 312 پروانه ساختماني براي احداث 25 هزار و 515 واحد مسكوني صادر شد؛ اين درحالي است كه در مهرماه امسال 2 هزار و 294 پروانه براي احداث 22 هزار و 673 واحد مسكوني صادر شده است كه مقايسه اين آمارها از به جريان افتادن نبض ساخت‌وساز در مهرماه 88 حكايت دارد.

اين در حالي است كه مقايسه آمارهاي ساخت‌وساز با ارقام سال گذشته نرخ رشد منفي را نشان مي‌دهد.

در نيمه اول سال 87، 12 هزار و 424 پروانه ساختماني براي احداث 81 هزار و 182 واحد مسكوني صادر شد، بنابراين ساخت مسكن در نيمه اول سال 88 نسبت به مدت مشابه سال قبل 65 درصد كاهش پيدا كرده است.

همچنين ساخت‌وساز در 7 ماه اول امسال نسبت به مدت مشابه سال 87، 60 درصد افت كرده است.

آنچه جريان نبض ساخت‌وساز در تهران را تاييد مي‌كند مقايسه آمار پروانه‌ها در مهرماه 88 با مهر 87 است.

حجم ساخت مسكن در مهرماه امسال نسبت به مهر سال گذشته 22 درصد افت كرده است؛ بنابراين اين نرخ كاهشي نسبت به افت 60 درصدي در نيمه اول خود نشان‌دهنده احياي فعاليت‌هاي ساختماني است.

آثار ركود بر صندوق مالي شهر تهران
به‌رغم اينكه بازار ساخت‌وساز در شهر تهران نيمه دوم سال را با آمارهاي اميدواركننده آغاز كرده، اما كارنامه نيمسال اول، آثار جبران‌ناپذيري را در صندوق درآمدي شهرداري به جا گذاشته است.
طبق اطلاعات موثق، درآمد شهرداري تهران در 7 ماه اول سال جاري از محل عوارض وصولي ساخت‌وساز 78 درصد كاهش پيدا كرده است.

افت بلندمرتبه‌سازی در سال 88
در این میان به‌رغم تاکید شدید مردم و فشار سایر سازمان‌ها و مسوولان بر شهرداری جهت ارائه تسهیلات ویژه تراکم برای ساخت‌وساز در 7 ماهه ابتدای سال 88 با کاهش ساخت‌وساز ساختمان‌های بالای 5 طبقه و حتی بالای 20 طبقه یا همان بلندمرتبه‌سازی روبه‌رو هستیم.

با در نظر گرفتن آمارهای سازمان صدور پروانه در شهرداری تهران، در 7 ماهه اول سال 88، 1221 پروانه برای ساختمان‌های 5 طبقه و بالاتر و 8 پروانه برای ساخت برج‌های 20 طبقه به بالا صادر شده است؛ این در حالی است که در همین زمان در سال 87،تعداد 3375 پروانه ساختمانی برای ساختمان‌های 5 طبقه و بالاتر و 10 عدد پروانه 20 طبقه و بالاتر صادر شده است و این نشان‌دهنده کاهش تقاضای 8/63 درصدی ساخت سازه‌های 5طبقه به بالا و همچنین کاهش 20 درصدی ساخت برج و ساختمان‌های بلندمرتبه است و کاهش 48/4 درصدی مبلغ وصولی عوارض مازاد تراکم در سال 88 نیز دلیل مستندی برای رسیدن به این نکته است که با وجود کمبود مسکن در پایتخت، رغبت برای ساخت‌وسازهای انبوه رو به کاهش است و سرمایه‌گذاران ترجیح می‌دهند تا رسیدن به ثبات بازار از ساخت‌وساز‌های پر واحد دوری کنند.

سندی برای کاهش درآمد‌های شهرداری
در کنار تمامی این آمار و ارقام شهرداری در تلاش است که وابستگی درآمدی خود را از صدور پروانه‌های ساختمانی کم و به تدریج قطع کند و برای این رویکرد جدید دلیل محکمی دارد و این دلیل تنها در یک رقم و درصد خلاصه می‌شود و آن مبلغ کل عوارض وصولی درخواست صدور پروانه است که در هفت ماهه اول سال 88، 91 ميليارد و 479 ميليون و 672 هزار تومان و همین مبلغ در هفت ماهه اول سال 87، 407 ميليارد و 126 ميليون و 973 هزار تومان بوده که این اعداد نجومی، 53/77 درصد کاهش ریالی و درآمدی را در این زمینه نشان می‌دهد.

تحليل رفيعي از ماه‌هاي آتي
در میان مرور آمارها به این نکته می‌رسیم که با شروع نیمه دوم سال بسیاری از مردم در انتظار تغییر شرایط بازار مسکن هستند تا با سنجش شرایط سرمایه خود را در زمینه ساخت‌وساز و خرید و فروش مسکن به جریان بیندازند، ولی کارشناسان این حوزه معتقدند که با شرایط اقتصادی و تسهیلات مالی موجود به سختي مي‌توان عامل حرکت و تغییر در بازار را پيدا كرد.

مینو رفیعی، کارشناس مسکن در توضیح شرایط بازار مسکن در نیمه دوم و سه ماهه پایانی سال به دنیای اقتصاد توضیح داد: در ظاهر هیچ دلیلی برای تغییر بازار مسکن وجود ندارد؛ چراکه در زمستان ساخت‌وساز‌های جدید به دلیل شرایط آب و هوا انجام نمی‌شود و گاهی تکمیل ساختمان‌های جدید نیز به تعویق می‌افتد.وی در ادامه با اشاره به تداوم وضعیت فعلی گفت: مردم همچنان مانند 6 ماهه اول سال توان مالی برای شرکت در بازار مسکن ندارند و وام‌های مسکن نیز همچنان معلق مانده است و تنها وام‌های در جریان، وام‌های صندوق‌های پس‌انداز مسکن هستند که به شکل قراردادی به متقاضیان ارائه شده است و در کنار این وام‌ها تنها وام‌های مسکن مهر در جریان است و سایر بانک‌ها به دلیل نبود نقدینگی تسهیلات ویژه ای برای وام‌های خرید و ساخت مسکن در نظر نداشته و مردم نیز به همین دلیل وارد بازار عادی خرید و فروش نشده و نمی‌شوند.

رفیعی معتقد است که با در نظر گرفتن شرایط فصلی و تسهیلات مالی، بازار مسکن در زمستان نبايد تفاوتی با فصل پاییز داشته باشد.

وی با بیان این مطلب که مهم‌ترین مساله در بازار فعلی مسکن سیاست‌های دولت است، گفت: در حال حاضر سیاست‌های دولت بر طرح مسکن مهر متمرکز شده که همین مساله بخشی از کمبود بازار مسکن را مرتفع می‌کند البته به شرطی که مشکلات و مسائل مربوط به تعاونی‌ها، نحوه تفکیک زمین، تسریع مدت ساخت و ... حل شود.این کارشناس مسکن در پایان تاکید کرد: مسکن مهر تنها بخشی از بازار مسکن را در بر می‌گیرد و به دلیل زمان‌بر بودن اجرای این طرح احتمالا بازار مسکن همچنان در شرایط رکود 6 ماهه اول سال باقی خواهد ماند.